Jak przygotować społeczeństwo na sytuacje kryzysowe? Jaką rolę powinny odgrywać organizacje pozarządowe w nowym systemie obrony cywilnej? Odpowiedzi na te pytania szukali uczestnicy panelu „Rola NGO we wzmacnianiu odporności społecznej i budowaniu Obrony Cywilnej”. Odbył się on w ramach II Ogólnopolskiego Kongresu i Forum Samorządowego „Bezpieczna Polska i Obywatele”. Wśród uczestników znalazł się również Krzysztof Lis, członek SORP i współtwórca bloga Domowy Survival.
Świadomość, wiedza i współpraca warunkami koniecznymi budowania odporności społecznej
Uczestnicy panelu byli zgodni, że proces budowania odporności społecznej należy zacząć od uświadomienia sobie istnienia zagrożeń. Maciej Siwiak z ZHP i Michał Markowicz z ZHR w swoich wypowiedziach kładli nacisk na konieczność edukacji i kształtowania postaw już u najmłodszych. Krzysztof Lis zwrócił uwagę, że przygotowanie społeczeństwa należy rozpoczynać od poziomu rodziny. Podkreślił, że skuteczna odporność polega na analizie realnych zagrożeń, z którymi mogą zetknąć się obywatele.
„Nie sposób jest zbudować odporności (…) nie wiedząc do końca, czemu będziemy musieli sprostać i to jest zawsze punkt wyjścia.”
Jako przykłady podał utratę pracy i źródła dochodu rodziny oraz pożar, skutkujący koniecznością znalezienia nowego miejsca do życia.
Współpraca zamiast działania w pojedynkę
Izabela Wyżga z Fundacja Centrum Dobroczynności Lekarskiej przekonywała o konieczność współdziałania pomiędzy administracją a organizacjami pozarządowymi. Ścieżki współpracy powinny zostać wdrożone już teraz, żeby mogły sprawnie funkcjonować w czasie kryzysu.
Przedstawiciele organizacji ratowniczych wskazywali, że samopomoc i wolontariat pozwalają szybko i elastycznie reagować na sytuacje kryzysowe. Długotrwałe działania wymagają jednak również odpowiedniego wsparcia organizacyjnego i finansowego ze strony państwa.
W tym kontekście, punktem odniesienia były kryzysy ostatnich lat. Bartosz Pogan z Fundacji Pomoc Maltańska przywoływał przykład punktu medycznego na dworcu w Krakowie. Powstał on jako inicjatywa pozarządowa tuż po agresji Rosji na Ukrainę. Punkt doczekał się dofinansowania państwa, ale dopiero pod dwóch miesiącach.
Marcin Kowalski z Polskiego Czerwonego Krzyża przedstawił z kolei okoliczności utworzenia na granicy punktów medycznych CPK, które uzyskały wsparcie po kilku dniach.
Czas na budowę odporności jest teraz
Krzysztof Lis zwrócił uwagę, że największym zagrożeniem może być odkładanie przygotowań na później.
„Czas na pracę jest teraz. Właśnie w zasadzie wczoraj był lepszy niż dziś, ale lepszego niż dziś już nie będzie.”
Jednocześnie ostrzegał przed przekonaniem, że w razie kryzysu zawsze ktoś udzieli pomocy.
„Ta myśl usypia naszą czujność i zniechęca nas do podejmowania działań teraz.”
Panel zakończył się wspólnym przesłaniem wszystkich uczestników. Odporność społeczna nie powstaje w chwili wystąpienia kryzysu – buduje się ją poprzez edukację, współpracę i systematyczne przygotowania prowadzone na długo przed pojawieniem się zagrożenia.
Sala główna
Zapowiedź panelu
Paneliści
Krzysztof Lis
